Avustralya’da 2026 federal bütçesi kapsamında mevcut yatırım amaçlı mülkler için negatif vergi avantajı fiilen kaldırıldı. Ancak geçiş düzenlemesi uyarınca, 12 Mayıs saat 19.30’dan önce mülk sahibi olan yatırımcılar bu vergi indiriminden süresiz olarak yararlanmayı sürdürebilecek.

Bütçe gecesinden önce yatırım amaçlı mülk satın alan kişiler, bu mülklerden doğan net zararları toplam gelirlerinden düşerek yıllık vergilerini azaltabilecek. 1 Temmuz 2027’den itibaren ise negatif vergi avantajı yalnızca yeni inşa edilen konutlarla sınırlı olacak.

Muafiyete eleştiri

Alıcı temsilcisi ve Avustralya Gayrimenkul Yatırım Profesyonelleri Birliği Başkanı Cate Bakos, geriye dönük muafiyeti gelecekteki yatırımcılar açısından “büyük bir adaletsizlik” olarak nitelendirdi. Bakos, özellikle emeklilik çağındaki veya bu yaşa yaklaşan mülk sahiplerinin genel olarak etkilenmediğini söyledi.

Bakos, genç alıcıların bir gün önce piyasaya girenlerin sahip olduğu fırsatlardan yararlanamamasının hayal kırıklığı yarattığını belirtti. Negatif vergi avantajının geniş portföye sahip emlak zenginlerinden çok, bir veya iki mülkü bulunan bireysel yatırımcılara yarar sağladığını ifade etti.

Loan Market Australia Üst Yöneticisi Sam White da bu hafta alınan kararların Avustralya konut piyasasındaki eşitsizliği derinleştireceğini söyledi. Federal hükümetin reformlarla Avustralyalılar için “eşit koşullar” oluşturmayı hedeflediğini belirten White, yaşlı Avustralyalıların avantajlı çıktığını, genç alıcıların ise kaybettiğini savundu.

Hükümet kararını savundu

Hazine Bakanı Jim Chalmers, National Press Club konuşmasında negatif vergi avantajında geçmiş yatırımların korunmasını savundu. Chalmers, önerilen reformların esasen ileriye dönük bir vergi düzenlemesi olduğunu belirterek, geçmiş yatırımların “saygı ve takdirle” ele alınması gerektiğini söyledi.

Chalmers, önceki vergi avantajlarının kaldırılmasını da savundu. Gelecek yatırımcıların, Avustralya’nın konut stokunun artmasına katkı sağlamaları koşuluyla negatif vergi avantajına ve sermaye kazancı vergisi indirimine erişmeye devam edebileceğini ifade etti.

Kiracılar için uyarı

100’den fazla konuta sahip olduğu belirtilen yatırımcı Eddie Dileen ise vergi reformunun, satın alma kararı için bekleyen potansiyel alıcılar açısından olumsuz haber olduğunu söyledi. Dileen, son bir ila dört yılda harekete geçmeyen kişiler için üzüldüğünü ifade etti.

Dileen, vergi avantajının kaldırılmasının en büyük yükünü kiracıların çekeceğini savundu. Hazine’nin reformların ortalama kirayı haftada yalnızca 2 dolar artıracağı yönündeki tahminini “saçma” olarak nitelendiren Dileen, kiralarda 100 ila 150 dolar artış olabileceğini iddia etti.