Avustralya’daki mevcut süperannuation (emeklilik birikimi) kuralları, yüz binlerce genç çalışanı kapsama dışında bırakması nedeniyle tartışma konusu olmaya devam ediyor. Yürürlükteki düzenleme, 18 yaşın altındaki çalışanların yalnızca haftada 30 saatten fazla çalışmaları hâlinde süper ödemesi almasını zorunlu kılıyor.

Yapılan değerlendirmelere göre bu kural, yarım milyondan fazla gencin emeklilik birikimine erken yaşta katkı yapmasını engelliyor ve toplam kaybın yüz milyonlarca dolara ulaştığı tahmin ediliyor. Uzmanlar, erken yaşta yapılmayan katkıların uzun vadede ciddi fark yarattığına dikkat çekiyor.

Gençler üç yıl geriden başlıyor

Genç yaşta çalışma hayatına atılan birçok kişinin, yıllar sonra bu kuraldan haberdar olduğu ve geriye dönük birikim kaybıyla karşılaştığı ifade ediliyor. Haftada sınırlı saatlerde çalışan gençlerin, emeklilik fonlarına katkı sağlayamadıkları için emeklilikte daha düşük birikime sahip olacakları belirtiliyor.

Özellikle konut krizi ve yaşam maliyetlerindeki artış, genç kuşak için emeklilik güvenliğini daha da önemli hâle getiriyor. Uzmanlar, gelecekte ev sahibi olamama ihtimalinin, süper birikimin önemini artırdığını vurguluyor.

Cinsiyet farkı erken başlıyor

Verilere göre, kadınlar emeklilikte erkeklere kıyasla ortalama dörtte bir daha az birikime sahip oluyor. Bunun önemli nedenlerinden birinin, genç yaşlarda yarı zamanlı ve esnek çalışma biçimlerinin yaygın olduğu sektörlerde kadınların daha fazla yer alması olduğu belirtiliyor.

Mevcut düzenlemenin, bu farkı genç yaşta başlattığı ifade edilirken, bu durumun ilerleyen yıllarda kadın yoksulluğu ve evsizlik riskini artırdığına dikkat çekiliyor.

Yasanın gerekçesi geçerliliğini yitirdi

18 yaş altı çalışanlara yönelik istisna, zorunlu süper sistemi ilk uygulamaya konulduğunda, küçük bakiyelerdeki hesapların ücretler nedeniyle erimemesi gerekçesiyle hayata geçirilmişti. Ancak günümüzde düşük bakiyeleri korumaya yönelik ayrı düzenlemeler bulunması, bu gerekçenin geçerliliğini tartışmalı hâle getirdi.

Araştırmalar, 18 yaş altındaki tüm çalışanlara süper ödemesi yapılması durumunda, özellikle genç kadınların kısa sürede daha yüksek birikimle çalışma hayatına devam edebileceğini ortaya koyuyor. Küçük tutarların dahi yıllar içinde önemli ölçüde büyüyebileceği vurgulanıyor.

İş dünyası temkinli

Bazı sektör temsilcileri ise zorunlu değişikliğin işletmeler üzerinde ek maliyet baskısı yaratabileceğini savunuyor. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerde, genç istihdamı açısından dikkatli bir geçiş sürecine ihtiyaç duyulduğu ifade ediliyor.

Buna karşın savunucular, toplam maliyetin işletmeler için sınırlı olacağına ve uygulamanın bordro süreçlerini de sadeleştireceğine dikkat çekiyor.

Gençler için “mantık dışı” bir kural

Genç çalışanlar arasında yapılan değerlendirmelerde, okul çağındaki bir kişinin haftada 30 saatin üzerinde çalışmasının gerçekçi olmadığı, bu şartın eğitimi olumsuz etkileyebileceği ve adil bulunmadığı görüşü öne çıkıyor.

Uzmanlar, vergi ödeyen ve iş gücüne katkı sağlayan gençlerin, yaşlarına bakılmaksızın emeklilik haklarından yararlanması gerektiğini savunuyor. Tartışmalar sürerken, mevcut yasanın değiştirilip değiştirilmeyeceğine dair henüz net bir adım atılmış değil.