Kopenhag Üniversitesi araştırmacılarının çalışmasına göre, yeryüzündeki tüm mavi gözlü insanlar yaklaşık 6 ila 10 bin yıl önce meydana gelen tek bir genetik mutasyonun izlerini taşıyor. Araştırmada, mavi göz renginin ayrı ayrı gelişen bir varyasyon değil, ortak bir atadan miras kalan genetik değişimin sonucu olduğu belirtildi.

Profesör Hans Eiberg ve ekibinin yayımladığı raporda, insanlık tarihinin başlangıcında tüm insanların kahverengi gözlü olduğu bilgisine yer verildi. Rapora göre değişim, gözlerdeki kahverengi pigment üretiminden sorumlu OCA2 genine, HERC2 adlı genin müdahalesiyle başladı.

Genetik mekanizma ve ortak ata bulgusu

Araştırmada bu müdahalenin, kahverengi pigment üretimini tamamen durdurmadığı, ancak sınırlayan bir “şalter” gibi çalıştığı ifade edildi. Bu değişimin mavi göz renginin oluşmasına zemin hazırladığı kaydedildi. Eiberg, bugün yaşayan tüm mavi gözlü bireylerde aynı mutasyon noktasının neredeyse aynı olduğunu belirterek, bunun ortak ataya işaret eden en güçlü kanıt olduğunu söyledi.

Uzmanlar, söz konusu mutasyonun Avrupa’da, büyük bir göç hareketinin yaşandığı Neolitik dönemde ortaya çıkmış olabileceğini değerlendiriyor. Araştırmada, kahverengi gözlü bireylerde genetik çeşitliliğin yüksek olmasına karşılık, mavi gözlü bireylerde aynı genetik imzanın korunmuş olduğuna dikkat çekildi.

Mavi göz renginin oluşumu

Mavi göz renginin, mavi bir pigmentten değil, gözdeki melanin miktarının çok düşük olmasından kaynaklandığı da aktarıldı. Buna göre renk, ışığın gözün ön tabakasında saçılmasıyla ortaya çıkıyor. Kaynak metinde, dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 8 ila 10’unu mavi gözlülerin oluşturduğu ve çocuklukta mavi olan gözlerin, pigment miktarının artmasıyla ilerleyen dönemde kahverengiye dönebileceği uyarısına da yer verildi.