Yeni Vatan Turkish Newspaper

Avustralya’da yeni binalarda “cinsiyetsiz tuvalet” önerisi gündemde

23 Nisan 2026 | Avustralya

Avustralya’da Ulusal Yapı Yönetmeliği’nde önerilen taslak değişiklik, yeni stadyumlar, alışveriş merkezleri ve ofis bloklarındaki umumi tuvaletlerin yarısının “cinsiyet ayrımı gözetmeyen” kullanım için düzenlenmesine imkân tanıyabilir. Taslak, kamu binalarında bu tür tuvaletleri zorunlu kılmıyor.

Avustralya Yapı Kodları Kurulu, değişikliğin “tüm kullanıcılara hizmet verirken kadın kullanımını öncelemeyi” amaçladığını belirtti. Kurul ayrıca, mevcut yönetmelikte yalnızca kadın, erkek veya erişilebilir tekil kullanım tuvaletlerine ilişkin ölçütler bulunduğunu, önerilen düzenlemenin ise bu tür alanların geliştirilmesi ve belgelendirilmesinde bürokrasi ile maliyeti azaltacağını bildirdi.

Taslakta kullanılacak dilin de değiştirilmesi öngörülüyor. Buna göre yönetmelikte “sex” yerine “gender”, “unisex” yerine ise “accessible” ifadeleri kullanılacak. Avustralya Yapı Kodları Kurulu, “çeşitliliği kucaklamanın ve bunu inşa edilmiş çevreye yansıtmanın tüm bireylerin refahına katkıda bulunacağını ve daha kapsayıcı bir toplumu teşvik edeceğini” bildirdi. Kurul, Şubat ayından bu yana taslak güncellemeyi görüşe açmış durumda.

Tepkiler ve eleştiriler

The Daily Telegraph’ın Perşembe günü aktardığına göre, Australian Christian Lobby’nin anketinde araştırmaya katılan Avustralyalıların yüzde 87’si ve kadınların yüzde 90’ından fazlası değişikliğe karşı çıktı. Haberde, karşı çıkış gerekçeleri arasında mahremiyet, güvenlik ve hijyen kaygılarının gösterildiği belirtildi.

Urban Taskforce Üst Yöneticisi Tom Forrest ise bu değişikliğin inşaat sektörünün öncelikli sorunu olmadığını söyledi. Forrest, bu tür konuların yapı yönetmeliğinde yer almaması gerektiğini belirterek Ulusal Yapı Yönetmeliği’nin yapısal bütünlük, yangın güvenliği ve su yalıtımı gibi asgari standartlara odaklanması gerektiğini, yönetmeliğin başlangıçtaki 200 sayfadan bugün 2 bini aşkın sayfaya çıktığını ifade etti. Forrest ayrıca, azaltılması gereken bürokrasinin bu olduğunu ve tuvalet tipi ile arzını tüketici tercihinin belirleyeceğini söyledi.

The Telegraph’a konuşan bir inşaatçı da değişikliği “tamamen anlamsız” olarak nitelendirdi. İnşaat sektörünün son ihtiyaç duyduğu şeyin bu olduğunu söyleyen inşaatçı, işleri basit, ucuz ve işlevsel tutmaya çalıştıklarını ifade etti. Aynı kişi, hangi kapıyı seçeceğini bilmeyen insanlar için üzüldüğünü ancak çok küçük bir azınlık için her şeyin değiştirilmesinin gerekli olup olmadığını sorguladı.

Destek verenler de var

Avustralya İstatistik Bürosu’nun en güncel tahminlerine göre, 16 yaş ve üzerindeki yaklaşık 178 bin 900 kişi kendisini trans veya ikili cinsiyet sistemi dışında tanımlıyor.

Mimarlıkta toplumsal cinsiyet eşitliğini geliştirmeyi amaçlayan araştırma temelli savunuculuk kuruluşu Parlour, öneriyi daha önce desteklemişti. Kuruluş, teklifin bu çözümü hayata geçirmek isteyenler için engelleri kaldıracağını, trans ve toplumsal cinsiyet çeşitliliğine sahip kişiler için tuvaletlere güvenli ve onurlu erişimi destekleyeceğini belirtti. Aynı açıklamada, kültürel veya güvenlik gerekçeleriyle cinsiyete göre ayrılmış tuvalet kullanmak isteyenlerin de destekleneceği, yalnızca iki tuvalet gerektiren tesisler dışında cinsiyete göre ayrılmış tuvaletlerin kaldırılmasının öngörülmediği kaydedildi.

Şimdiye kadar önerilen değişikliği reddeden tek eyalet ise Tazmanya oldu.