Tarihin seyrini değiştiren savunma

Birinci Dünya Savaşı sırasında Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında yaşanan Çanakkale Savaşları, 18 Mart 1915’te kazanılan Çanakkale Deniz Zaferi ile kritik bir aşamaya ulaştı. Bu zafer, İtilaf donanmasının Çanakkale Boğazı’nı geçmesini engelledi.

İtilaf Devletleri’nin hedefi boğazlardı

İngiltere ve Fransa öncülüğündeki İtilaf Devletleri, Çanakkale Boğazı’nı geçerek İstanbul’u ele geçirmeyi, Osmanlı Devleti’ni savaş dışı bırakmayı ve Rusya’ya ikmal hattı açmayı amaçladı. Bu doğrultuda donanma, 19 Şubat 1915’te Çanakkale Boğazı’nı bombardımana başladı.

18 Mart 1915 deniz harekâtı

Yaklaşık bir ay süren saldırıların ardından 18 Mart 1915’te büyük deniz taarruzu gerçekleştirildi. Osmanlı savunması, topçu ateşi ve mayın hatlarıyla donanmanın ilerleyişini durdurdu. Çok sayıda İtilaf savaş gemisi batırıldı ya da ağır hasar aldı.

Nusret Mayın Gemisi’nin rolü

Çanakkale Deniz Zaferi’nin kazanılmasında Nusret Mayın Gemisi belirleyici rol oynadı. Erenköy Koyu’na gizlice döşenen mayınlar, İtilaf donanmasına ağır kayıplar verdirdi ve deniz harekâtının başarısızlıkla sonuçlanmasına neden oldu.

Denizden geçemeyen düşman karaya çıktı

Deniz harekâtında başarısız olan İtilaf Devletleri, 25 Nisan 1915’te Gelibolu Yarımadası’na çıkarma yaparak kara savaşlarını başlattı. Arıburnu, Seddülbahir, Conkbayırı ve Anafartalar’da aylar süren şiddetli çatışmalar yaşandı.

Mustafa Kemal’in Çanakkale’deki görevi

Çanakkale Kara Savaşları sırasında Yarbay Mustafa Kemal, Arıburnu ve Anafartalar cephelerinde görev yaptı. 25 Nisan 1915’te Arıburnu’nda düşman ilerleyişinin durdurulmasında alınan askerî kararlar, cephedeki savunmanın sürdürülmesinde etkili oldu. Çanakkale Cephesi, Mustafa Kemal’in askerî görev yaptığı cephelerden biri olarak kayıtlara geçti.

Ağır kayıplar verildi

Çanakkale Savaşları, Osmanlı ordusu açısından ağır kayıplarla sonuçlandı. Cephede on binlerce asker hayatını kaybederken, yaralılar ve hastalıklar nedeniyle toplam kayıp sayısı yüz binlerle ifade edildi.

Savaşın sona ermesi

Kara muharebeleri, İtilaf kuvvetlerinin 9 Ocak 1916’da Gelibolu Yarımadası’nı tamamen tahliye etmesiyle sona erdi. Çanakkale Cephesi, Osmanlı Devleti açısından savunma başarısı olarak tarihe geçti.