Cannabis kullanan sürücüler mercek altında

NSW’de reçeteli medicinal cannabis kullanan sürücülere yönelik yeni uyuşturucu sürüş düzenlemesi, hükümet araştırmasında ortaya çıkan bulgular sonrası yeniden tartışmaya açıldı. Muhalefet ve yol güvenliği savunucuları, reformun yol güvenliği açısından risk oluşturabileceğini savunuyor.

NSW hükümeti, yasal reçeteli medicinal cannabis kullanan kayıtlı sürücülerin, sistemde belirlenen düşük seviyelerde THC tespit edilmesi halinde otomatik olarak ağır ceza almamasını öngören yeni bir model öneriyor. THC, cannabis bitkisindeki psikoaktif madde olarak biliniyor.

Üç aşamalı sistem öneriliyor

Önerilen düzenlemeye göre kayıtlı medicinal cannabis kullanıcıları yol kenarında uyuşturucu testine tabi tutulmaya devam edecek. Pozitif sonuç alınması halinde sürücüye 24 saatlik araç kullanma yasağı uygulanacak ve numune laboratuvar testine gönderilecek.

Laboratuvar testinde THC seviyesi belirlenen eşiğin üzerinde çıkarsa, sürücü ilk ve ikinci tespitte uyarı alacak. İki yıl içinde üçüncü tespitte ise 704 dolar para cezası ve en az üç ay ehliyet askısı uygulanacak.

Hükümet, düzenlemenin yalnızca yasal reçetesi bulunan, Transport for NSW sistemine kayıtlı ve belirli koşulları sağlayan sürücüler için geçerli olacağını belirtiyor. Ticari sürücüler, learner ve provisional licence sahipleri bu sistemin dışında kalacak.

Araştırma tartışmayı büyüttü

Tartışmanın merkezinde, Transport for NSW’ye bağlı Centre for Road Safety tarafından 2025’te yürütülen ve 5000’den fazla sürücüyü kapsayan araştırma yer alıyor. AAP’nin aktardığına göre, reçeteli cannabis kullananların yüzde 54’ü ilacı reçetede belirtilenden fazla kullandığını veya eğlence amaçlı kullandığını bildirdi.

Araştırmada, reçeteli medicinal cannabis kullanan sürücülerin yüzde 40’ının ayrıca yasa dışı cannabis de kullandığını söylediği aktarıldı. Daily Telegraph’ın araştırmaya dayandırdığı haberinde, bazı kullanıcıların cannabis aldıktan sonraki altı saat içinde araç kullandığını kabul ettiği de belirtildi.

NRMA’dan sert uyarı

NRMA spokesman Peter Khoury, uyuşturucu etkisinde araç kullanımının normalleştirilmesinin artan yol ölümleriyle çeliştiğini söyledi. Khoury, hükümetin bu politikayı hayata geçirmesi halinde polis denetimlerinin ciddi şekilde artırılması gerektiğini savundu.

NRMA’ya göre uyuşturucu etkisinde araç kullanımı, bazı yol ölümlerinde alkolden daha büyük bir faktör haline gelmiş durumda. Kurum, reformun yanlış anlaşılması halinde sürücülerde “düşük THC ile araç kullanmak güvenlidir” algısı yaratabileceği görüşünde.

Muhalefet geri adım istiyor

NSW Opposition Leader Kellie Sloane, hükümete düzenlemeden vazgeçme çağrısı yaptı. Sloane, hükümetin kendi araştırmasında ortaya çıkan bulgulara rağmen üç aşamalı uyuşturucu sürüş politikasında ısrar ettiğini savundu.

Sloane, uzmanların sürücünün gerçekten etkilenip etkilenmediğini kesin biçimde ortaya koyan üzerinde uzlaşılmış bir THC seviyesi bulunmadığını söylediğini belirtti. Muhalefet, Centre for Road Safety çalışmasının kamuoyuna tam olarak açıklanmasını da istiyor.

Hükümet: Hastalara daha adil sistem

Roads Minister Jenny Aitchison, yasayı parlamentoya sunarken düzenlemenin yolları güvensiz hale getirmeyeceğini savundu. Aitchison, yasal reçeteli medicinal cannabis kullanan hastaların daha makul ve saygılı bir sistemle karşılaşması gerektiğini söyledi.

Hükümet, mevcut sistemin bazı hastaları, araç kullanma kabiliyetleri etkilenmemiş olsa bile THC kalıntısı nedeniyle otomatik olarak cezalandırabildiğini savunuyor. Yeni modelin amacı, hastalara tıbbi tedavi ile günlük yaşam arasında daha adil bir denge sağlamak olarak açıklanıyor.

Queensland ters yöne gidiyor

NSW reformu tartışılırken Queensland hükümeti tam ters yönde ilerliyor. Queensland, uyuşturucu, alkol ve tehlikeli sürüş cezalarını sertleştirecek yeni düzenlemeler hazırlıyor.

Queensland Attorney-General Deb Frecklington, medicinal cannabis dahil olmak üzere uyuşturucu etkisinde araç kullanımına karşı sıfır tolerans yaklaşımını sürdüreceklerini söyledi. Frecklington, tıbbi gerekçeyle ilaç kullanmak zorunda olan kişilerin durumunun zor olduğunu ancak araç kullanırken kamu güvenliğinin öncelik taşıdığını belirtti.

300 bin kullanıcıyı ilgilendiriyor

NSW’de yaklaşık 300 bin medicinal cannabis kullanıcısı bulunduğu belirtiliyor. Bu nedenle reform, yalnızca yol güvenliği açısından değil, kronik ağrı, uyku bozukluğu, anksiyete ve diğer tıbbi nedenlerle cannabis reçetesi kullanan hastalar açısından da önem taşıyor.

Tartışma, Avustralya’da medicinal cannabis kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte yol güvenliği yasalarının nasıl güncelleneceği sorusunu yeniden gündeme taşıdı. Bir tarafta hastaların otomatik cezalandırılmaması gerektiğini savunanlar, diğer tarafta ise THC için güvenli sürüş eşiğinin net olmadığına dikkat çeken yol güvenliği uzmanları bulunuyor.