İran devlet televizyonu Hamaneyin öldüğünü duyurdu

İran devlet televizyonu, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in ABD-İsrail saldırısında hayatını kaybettiğini bildirdi. Yayında, Hamaney’in ölümüne ilişkin “İran İslam devrimi lideri şehadete ulaştı” ifadesi kullanıldı.

İran Devrim Muhafızları’ndan yapılan açıklamada, “Büyük bir lideri kaybettik ve onun yasını tutuyoruz” denildi. Açıklamada Hamaney için “ruhun saflığı, inanç gücü, işlerde beceriklilik, kibirliler karşısında cesaret ve Tanrı yolunda cihad açısından benzersiz bir lider” değerlendirmesi yer aldı.

İran hükümeti, Hamaney’in hayatını kaybetmesinin ardından 40 günlük ulusal yas ve 7 günlük resmi tatil ilan etti.

Devrim Muhafızları: Sorumlu ABD ve İsrail

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) da yazılı açıklamasında, Hamaney’in Ramazan ayında “şehadet makamına eriştiğini” belirtti; olaydan ABD ve İsrail’i sorumlu tuttu. Açıklamada, “İran milleti, Hamaney’in katillerini sert, kararlı ve pişman edici şekilde cezalandıracaktır” denildi.

DMO açıklamasında ayrıca Devrim Muhafızları Ordusu, İran Silahlı Kuvvetleri ve Besic güçlerinin “liderlerinin yolunu kararlılıkla sürdüreceği” ifade edildi. Toplumun tüm kesimleri de “milli birlik ve dayanışma içinde ülkenin savunmasına destek vermeye” çağrıldı.

ABD Başkanı Donald Trump ise sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Hamaney için “tarihteki en kötü insanlardan biriydi” ifadesini kullandı; ölümünün “adalet” olduğunu savundu.

Ayetullah Ali Hamaney’in 19 Nisan 1939’da Meşhed’de doğduğu belirtildi. Meşhed ve Kum’da dini ilimler eğitimi alan Hamaney’in, 1962’de Kum’da Ayetullah Humeyni’nin Şah’a karşı başlattığı harekete katıldığı; farklı dönemlerde tutuklandığı ve sürgüne gönderildiği aktarıldı.

Hamaney’in 1978’de İslam Cumhuriyeti Partisi kurucuları arasında yer aldığı; devrim sonrası Temmuz 1979’da İran İslam Cumhuriyeti Savunma Bakanı Yardımcılığı görevini üstlendiği kaydedildi. 24 Kasım 1979’da İslam İnkılabı Muhafızları Ordusu Başkanlığına atandığı, aynı yıl Tahran Cuma namazı imamlığına getirildiği; 1980’de İran Yüksek Savunma Şurası’na temsilci olarak atandığı ve aynı yıl İran Meclisine Tahran milletvekili seçildiği bilgisi verildi.

27 Haziran 1981’de Tahran Ebuzer Camisi’nde Halkın Mücahitleri grubunun düzenlediği iddia edilen bombalı saldırıda ağır yaralandığı belirtilen Hamaney’in, Ekim 1981 seçimlerinde devrimden sonra ülkenin 3’üncü Cumhurbaşkanı seçildiği; 1985’teki seçimleri kazanarak ikinci kez Cumhurbaşkanı olduğu aktarıldı.

Humeyni’nin vefatının ardından Hamaney’in, Uzmanlar Meclisi tarafından Haşimi Rafsancani’nin desteğiyle 1989’da ülkedeki en üst makam olan Lider (Rehber) olarak seçildiği ifade edildi. Metinde ayrıca İran’da Cumhurbaşkanının sınırlı yetkilere sahip olduğu; liderlik makamının ise anayasal yetkilerle iç ve dış politika konularında son sözü söyleyen konumda bulunduğu belirtildi. Rehber’in İran Silahlı Kuvvetleri Başkomutanı olarak iç güvenlik ve dış politika başlıklarında belirleyici rol oynadığı kaydedildi.

Metinde, son yıllarda yönetim sorunları ve ekonomik problemler nedeniyle yaşanan sokak gösterilerinde Hamaney’in yönetim karşıtı eylemcilerin hedefi olduğu da yer aldı.