Koyunlara kurt saldırısına karşı “zırh”

Avusturya’da koyunları kurt saldırılarından korumak amacıyla geliştirilen dikenli plastik “zırh”, sıra dışı görünümü ve taşıdığı olası riskler nedeniyle tartışma yarattı.

Karintiya eyaletinin Villach kentinde yaşayan 72 yaşındaki mucit Rudolf Schaubach’ın geliştirdiği sistem, koyunun gövdesini saran plastik bir ağdan oluşuyor. Ağın üzerinde, saldırı sırasında kurdun ağzına batması ve hayvanı geri çekilmeye zorlaması amaçlanan sivri uçlar bulunuyor.

Yaklaşık üç yıllık çalışma sonucunda ortaya çıkarılan koruyucu sistemin 1,5 x 1,6 metre ölçülerinde ve 2 ila 3 kilogram ağırlığında olduğu belirtildi. Baş, bacaklar, arka bölüm ve meme kısmı için açıklıklar bulunan ağ, kayışlar yardımıyla koyunun üzerine sabitleniyor.

Amaç kurtları öldürmeden caydırmak

Schaubach, geliştirdiği sistemin amacının kurtları yaralamak veya öldürmek değil, saldırı girişimini caydırmak olduğunu savunuyor.

Mucide göre kurt, koyunu ısırmaya çalıştığında plastik dikenlerle karşılaşacak ve yaşadığı acının ardından aynı hayvana yeniden saldırmaktan kaçınacak. Schaubach, tasarımın kirpilerin doğal savunma mekanizmasından esinlendiğini belirtiyor.

Sistem, Karintiya’nın Gailtal bölgesinde koyun yetiştiriciliği yapan Martin Martin tarafından ilk kez gerçek çiftlik koşullarında denendi. “Ananas” adlı koyunun yanı sıra iki koyuna daha koruyucu ağ takıldığı bildirildi.

Hayvan refahı tartışması başladı

Sistemin tanıtılmasının ardından hayvan refahı örgütleri, dikenli ağın koyunlarda yaralanma, rahatsızlık veya hareket kısıtlaması oluşturabileceği gerekçesiyle yetkililere başvurdu.

Avusturya’daki tarım yayınlarında yer alan bilgilere göre bir resmî veteriner, inceleme kapsamında “Ananas” adlı koyunun üzerindeki koruyucu ağı çıkardı. Sistemin kullanımına ilişkin değerlendirme sürerken, mucit ve çiftçi hakkında hayvan refahı mevzuatı kapsamında şikâyette bulunulduğu aktarıldı.

Schaubach ise koyunun koruyucu ağla birkaç gün boyunca sorunsuz hareket ettiğini ve beslendiğini savundu. Eleştirilerin çoğunun yalnızca fotoğraf ve görüntülere dayanılarak yapıldığını söyleyen mucit, sistemin henüz gerçek bir kurt saldırısıyla sınanmadığını kabul etti.

Çobanlar uygulanabilirliğini sorguluyor

Tasarıma yöneltilen eleştiriler yalnızca hayvan refahıyla sınırlı kalmadı. Bazı koyun yetiştiricileri, büyük sürülerde her hayvana ayrı ayrı zırh giydirmenin ciddi zaman ve iş gücü gerektireceğini belirtti.

Koruyucu ağın dikenli çalılara, çitlere veya diğer hayvanlara takılma ihtimali de endişeler arasında gösteriliyor. Koyunların birbirine sürtünmesi sırasında dikenlerin sürüdeki diğer hayvanlara zarar verebileceği görüşü dile getiriliyor.

Sistemin yağmur, çamur ve sıcak hava koşullarında uzun süreli kullanıma uygun olup olmadığı da henüz bağımsız testlerle ortaya konmuş değil.

Patent alındığı bildirildi

Schaubach’ın geliştirdiği sistem için Avrupa Patent Ofisi nezdinde tescil aldığı bildirildi. Ancak bir ürünün patentli olması, hayvan refahı açısından güvenli veya etkili olduğunun resmî olarak onaylandığı anlamına gelmiyor.

Koruyucu ağın piyasaya sunulması veya yaygın biçimde kullanılması için veterinerlik, hayvan refahı ve güvenlik değerlendirmelerinden geçmesi gerekebileceği belirtiliyor.

Kurtlarla hayvancılık arasındaki gerilim

Avrupa’nın çeşitli bölgelerinde kurt nüfusunun yeniden artması, hayvancılıkla uğraşan çiftçiler ile yaban hayatını koruma politikaları arasında uzun süredir tartışma yaratıyor.

Çiftçiler sürülerini korumak için elektrikli çitler, sürü koruma köpekleri, gece ağılları ve insan gözetimi gibi yöntemlerden yararlanıyor. Ancak bu önlemlerin maliyeti ve özellikle dağlık alanlarda uygulanmasının zorluğu, farklı koruma yöntemlerine yönelik arayışı artırıyor.

Schaubach’ın dikenli zırhı bu arayışın en sıra dışı örneklerinden biri olarak öne çıktı. Sistemin koyunları gerçekten koruyup korumadığı ve hayvan refahı kurallarına uygun olup olmadığı, yapılacak teknik ve veterinerlik incelemelerinin ardından netleşecek.