Büyük araçlar yayalar için ölüm riskini artırıyor

Avustralya’da yapılan geniş kapsamlı bir araştırma, araçların yüksekliği ve ağırlığı arttıkça yayaların trafik kazalarında hayatını kaybetme riskinin de yükseldiğini ortaya koydu.

Melbourne Üniversitesi araştırmacıları, Victoria’da 2012 ile 2025 ortası arasında meydana gelen 10 bin 376 yaya kazasını inceledi.

Çalışmada araç türü, yol koşulları, hız sınırı, kazanın meydana geldiği saat ile sürücü ve yayaların özellikleri birlikte değerlendirildi.

Her 10 santimde yüzde 11 artış

Araştırmacıların modellemesine göre araç yüksekliğindeki her 10 santimetrelik artış, bir yayanın kazada hayatını kaybetme olasılığını yüzde 11 artırdı.

Araç ağırlığındaki her 100 kilogramlık artışta ise ölüm olasılığının yüzde 6 yükseldiği hesaplandı.

Ute tipi araçların karıştığı kazalarda yaya ölüm olasılığı, sedan ve hatchback gibi binek otomobillerin karıştığı kazalara göre 1,6 kat daha yüksek bulundu.

Kadınlarda etki daha belirgin

Araştırmada araç yüksekliği ve ağırlığının kadın yayalar açısından ölüm riskinin önemli belirleyicileri olduğu görüldü.

Araştırmacılar bunun kadınların ortalama boyunun erkeklerden daha kısa olması nedeniyle yüksek ve düz araç ön yüzlerinin gövde ve baş bölgesine daha fazla etki etmesiyle bağlantılı olabileceğini belirtti.

Çalışmada erkek yayalarda araç yüksekliği ve ağırlığıyla ölüm riski arasında aynı düzeyde istatistiksel ilişki bulunmadı.

Düşük hızda da fark görülüyor

Araştırmanın yazarlarından Doçent Milad Haghani, yüksek araçların etkisinin yalnız yüksek hızlı kazalarla sınırlı olmadığını belirtti.

Araştırmacılar, araçların 2000’li yılların başındaki ortalama yükseklik ve ağırlık seviyelerinde kalması halinde incelenen yaya ölümlerinin yaklaşık yüzde 9’unun önlenmiş olabileceğini hesapladı.

Araştırma araç boyutuyla ölüm riski arasında ilişki ortaya koyuyor; her kazanın sonucunun yalnızca araç büyüklüğüyle belirlendiği anlamına gelmiyor. Hız, sürücü ve yaya davranışı ile yol koşulları da sonuç üzerinde etkili faktörler arasında.