Ek kaynak beklentisi bütçede enflasyon riskini gündeme taşıdı

Avustralya’da federal bütçe bu hafta ekonomi gündeminin ilk sırasında yer alacak. Maliye Bakanı Jim Chalmers’ın salı günü sunacağı beşinci bütçe planı, Avustralya Merkez Bankası’nın gelecekteki faiz kararları açısından belirleyici başlıklardan biri olacak.

Orta Doğu’daki çatışmanın şubat ayında başlamasından önce ekonominin kapasitesinin üzerinde seyrettiği, çatışmanın ise petrol fiyatlarını yukarı çektiği belirtiliyor. Merkez Bankası Başkanı Michele Bullock’un, üç faiz artışının ardından bütçenin enflasyon baskısını artıracak ek talep yaratmamasını umduğu ifade ediliyor.

Bütçede ek kaynak beklentisi

Oxford Economics Australia’dan Harry Murphy Cruise, Orta Doğu’daki çatışmanın yüksek emtia fiyatları, gelir vergisi ve mal ve hizmet vergisi gelirleri yoluyla bu mali yıl bütçe dengesini yaklaşık 11 milyar dolar iyileştireceğini öngördü. Murphy Cruise, bunun hükümete hane halkının yaşam maliyetini hafifletmeye yönelik harcamalar için cazip bir kaynak sağlayacağını belirtti.

Murphy Cruise, “Ancak bunu yaparlarsa Avustralya’nın büyüyen enflasyon sorunu çok daha kötü hale gelebilir” dedi. Şirketlerin maliyetleri kontrol altında tutmakta zorlandığını belirten Murphy Cruise, hükümetlerle işgücü ve sermaye için rekabet etmeleri halinde fiyatların daha da artacağını söyledi.

HSBC Başekonomisti Paul Bloxham da bu tablonun politika yapımını son derece zorlaştırdığını ifade etti. Bloxham, Merkez Bankası’nın talebi düşürmek için “kör aracını” kullanmaya hazır olduğunu, ancak bütçede “cerrahi bir yaklaşımın” en uygun seçenek olacağını söyledi.

Desteklerin maliyeti tartışılıyor

Hükümet, akaryakıt özel tüketim vergisinde indirim dışında hane halkına yönelik ek destek açıklamadı. Hazirana kadar litre başına 26,3 sentlik akaryakıt vergisi indiriminin bütçeye 2,55 milyar dolar gelir kaybı yaratması bekleniyor.

Kaynakta aktarılan haberlere göre, ücret ve maaş geliri elde edenlere bir defaya mahsus 200 ila 300 dolarlık “kazanılmış gelir indirimi” sağlanabileceği konuşuluyor. Citi ekonomistleri Josh Williamson ve Faraz Syed, bu uygulamanın tüm ücretli çalışanları kapsaması halinde maliyetinin 3 milyar ila 4,4 milyar dolar arasında olacağını hesapladı.

İki ekonomist, söz konusu tutarın tamamının harcanması halinde yıllık manşet enflasyona en fazla 0,1 puan ekleyeceğini belirtti. Bununla birlikte, Orta Doğu’daki çatışmanın ve enerji fiyatı şokunun ne kadar süreceği, yurt içi enflasyon beklentileri ve son faiz artışlarının ekonomiye ne hızla yansıyacağı daha önemli başlıklar olarak öne çıkıyor.

Piyasalar da veri akışını izleyecek

Commonwealth Bank ve ANZ ekonomistleri Merkez Bankası’nın faiz artırımı döngüsünün sona erdiğini düşünürken, NAB ve Westpac ek artışlar bekliyor. Westpac Başekonomisti Luci Ellis, Merkez Bankası’nın ağustos ve eylül aylarında peş peşe artışlara gitmeden önce İran’daki gelişmeleri izleyebileceğini belirtti.

Federal bütçenin yanı sıra Adil Çalışma Komisyonu’nun hazirandaki yıllık ücret değerlendirme kararı da kritik görülüyor. Çarşamba günü kredi ve ücret artışı verileri de açıklanacak.

Küresel piyasalarda ise Wall Street’te yapay zeka hisselerindeki kazançlar ve beklentilerin üzerindeki ABD istihdam verileri yatırımcı ilgisini artırdı. S&P 500 cuma gününü yüzde 0,84 artışla 7.398,93 puanda, Nasdaq yüzde 1,71 yükselişle 26.247,08 puanda, Dow Jones ise yüzde 0,02 artışla 49.609,16 puanda tamamladı. Avustralya vadeli hisseleri 42 puan, yani yüzde 0,47 düşüşle 13.148’e geriledi. Cuma günü petrol fiyatlarındaki yükselişle Avustralya endekslerinden yaklaşık 43 milyar dolar silindi.