Papunya’nın kitapları gün yüzünde

Kuzey Toprakları’ndaki Papunya yerleşiminde yıllarca kullanılmayan bir okul karanlık odasında bulunan yüzlerce resimli kitap, Avustralya’nın iki dilli eğitim geçmişine ışık tuttu.

Araştırmacı Vivien Johnson ile dilbilimci Samantha Disbray, 2010 yılında Alice Springs’in batısındaki Papunya’da çalışırken onlarca yıldır kilitli kalan odanın anahtarını buldu.

Odanın içinde, 1979 ile 1990 yılları arasında faaliyet gösteren Papunya Edebiyat Üretim Merkezi tarafından hazırlanan yüzlerce kitap bulundu.

Pintupi-Luritja dilinde yazılan kitaplar, çocukların İngilizce öğrenmeden önce kendi dillerinde eğitim görmesi ilkesiyle hazırlanmıştı.

Whitlam hükümeti döneminde başlatılan iki dilli eğitim programının sona ermesinin ardından eserler depoya kaldırılmıştı.

Kitaplarda Dreaming anlatıları, topluluk yaşamı, bölgedeki bitkiler ve hayvanların yanı sıra mizahi ve hüzünlü hikâyeler de yer aldı.

Eserlerin çizimleri, daha sonra Batı Çölü sanat hareketinin yeni kuşak sanatçıları arasında yer alacak gençler tarafından hazırlandı.

Kitaplar, Avustralya Ulusal Kütüphanesi’nde açılan “Wangka Wakanutja” adlı serginin konusu oldu. Pintupi-Luritja dilindeki bu ifade, “Hikâye anlatıldı” anlamına geliyor.

Serginin eş küratörlerinden Roslyn Dixon, kitapların hazırlanmasına öğrenci olarak katıldı. Daha sonra sanatçı ve öğretmen olan Dixon, topluluğun hikâyelerini çocuklara aktarmayı sürdürdüklerini söyledi.

Kütüphanenin Yerli Katılım Direktörü Rebecca Bateman, kurumun kitapların neredeyse eksiksiz bir koleksiyonuna sahip olduğunu belirtti.

Papunya, aynı zamanda Warumpi Band grubunun doğduğu yer olarak biliniyor. Grubun gitaristi Neil Murray, bölgede öğretmenlik yaptığı dönemde kitaplardan yararlandığını anlattı.

Luritja dilinde yazılan grubun ilk şarkısı “Jailanguru Pakarnu”, yerli bir dilde hazırlanan ilk rock şarkısı olarak kayıtlara geçti ve 2007 yılında Ulusal Film ve Ses Arşivi koleksiyonuna alındı.